Asbest verwijderen in Groenlo

Een vestingstad met veel erf eromheen

In Groenlo liggen ruim 540 daken waarop asbest kan zitten, bij elkaar bijna 93.000 vierkante meter. Ongeveer 445 daarvan zijn van een schuur of garage bij een woning. Per duizend woningen komt dat neer op ruim 115 verdachte daken, en in de vergelijking met 333 plaatsen valt het in de categorie veel. Ruim drie kwart van de woningen is gebouwd voordat asbest werd verboden, en ruim een derde komt uit de jaren zestig en zeventig.

Opvallend is waar de daken liggen. Het buitengebied heeft er 189, meer dan welke wijk ook, terwijl daar maar ongeveer 350 woningen staan. Ruim drie kwart van de woonplaats is landbouwgrond, met erven vol schuren, stallen en opslagruimtes. In de bebouwde kom ligt het zwaartepunt in twee wijken uit de naoorlogse periode.

Noord-West en Papendijk: de jaren zestig en zeventig

Noord-West is de wijk met de meeste verdachte daken binnen de bebouwde kom: 169 bij ruim duizend woningen. Bijna alle woningen zijn van voor het verbod, en ruim drie kwart komt uit de jaren zestig en zeventig. Tussenwoningen komen het meest voor, ruim drie kwart is koop en een kwart huur. Bij rijwoningen met bergingen aan de achterzijde ligt het voor de hand om met de buren te overleggen, omdat een saneerder in een straat achter elkaar kan werken.

Papendijk is ouder. De grootste groep panden komt uit de jaren vijftig en zestig, en er liggen 88 verdachte daken bij ruim 600 woningen. Ook hier zijn tussenwoningen het meest voorkomende type. In beide wijken zit asbest niet alleen op het dak: vensterbanken, platen onder de dakrand en rookkanalen komen uit dezelfde periode. Wie in zo'n huis de keuken of zolder wil verbouwen, begint met de vraag of een inventarisatie nodig is.

Banninghof is gebouwd in de jaren tachtig en heeft maar 24 verdachte daken bij ruim 570 woningen. Hartreize, Marveld en Noordrand zijn nieuwer; in Noordrand is vrijwel geen woning van vóór het verbod. Voor zulke buurten is een inventarisatie bij een verbouwing in de regel niet nodig.

De binnenstad binnen de grachten

De binnenstad ligt binnen het grachtenpatroon van de voormalige vesting en heeft het eeuwenoude stratenpatroon grotendeels behouden. Er liggen maar 25 verdachte daken bij ruim 800 woningen. Dat klinkt weinig, maar de aard van de bebouwing maakt de binnenstad toch bijzonder. Meer dan de helft van de woningen is huur, ruim twee derde zit in een meergezinsgebouw, en appartementen boven winkels zijn het meest voorkomende type.

Zulke panden hebben gedeelde daken, trappenhuizen en leidingschachten. Asbest in een gemeenschappelijk deel is een zaak van de eigenaar van het gebouw of de vereniging van eigenaren, niet van de bewoner van één verdieping. Zoek uit wie dat is voordat je een offerte aanvraagt.

In de laatste oorlogsmaanden trof een Engels bombardement de binnenstad, waarbij winkels, woonhuizen en de Oude Calixtuskerk werden geraakt. In de decennia daarna zijn in de binnenstad panden verbouwd en van functie veranderd voor winkels, banken en woningen. Zulke herstel- en verbouwingsrondes kunnen materialen hebben achtergelaten die later zijn toegevoegd aan een oud pand. Een pand uit de achttiende of negentiende eeuw heeft zelden asbest in de oorspronkelijke constructie, maar een latere ingreep kan het wel bevatten.

Monumenten en het stadsbeeld

De neogotische kerk op de stadswal en de stadsboerderij zijn rijksmonumenten, en het dorp telt er in totaal veertien. De Beltrumsestraat wordt gedomineerd door negentiende-eeuwse lijstgevels. Bij een monument of een pand in een beschermd straatbeeld stem je een sanering af met de gemeente, vooral als het dak of de gevel daarna anders wordt afgewerkt dan nu.

Vraag bij een verbouwing van een historisch pand altijd na welke regels voor dat adres gelden. Asbestcement uit een latere aanbouw, een kachelpijp of een vloer komt voor in huizen van elke leeftijd.

Boerderijen, stallen en het buitengebied

In het buitengebied staan hallehuisboerderijen met een hoge kap en deeldeuren met korfboog, in de jaren rond de vorige eeuwwisseling vernieuwd. Bij zulke boerderijen zijn vaak later stallen, schuren en aanbouwen met golfplaten bijgebouwd. Een bewoond woonhuis valt onder de regels voor particulieren, maar een stal die nog bij een agrarisch bedrijf hoort, niet. Voor een agrarisch bedrijfsgebouw is altijd een gecertificeerd bedrijf nodig, ook als het dak klein is.

Ruim acht op de tien daken in het buitengebied zijn gebouwd voor het verbod, terwijl maar ongeveer één op de vijf uit de jaren zestig en zeventig komt. Laat bij een erf met meerdere gebouwen niet alleen het dak beoordelen. In oude stallen kan asbest ook zitten in tussenschotten, ventilatiekokers en plafondplaten.

Schuren, bergingen en garageboxen in de wijken

Naast de daken met een adres staan er bijna 1.500 bijgebouwen van vóór het verbod zonder eigen adres en ruim 140 garageboxen en bergingen met een eigen adres. Het gaat om schuurtjes, bergingen en overkappingen achter de woning.

Zelf aan de slag mag alleen als je eigenaar bent en er hooguit 35 m² geschroefd, onbeschadigd asbestcement ligt. De sloopmelding in het Omgevingsloket moet er een week van tevoren zijn, de startmelding twee dagen, en de eindmelding komt op de eerste werkdag na afloop. Betaalde hulp is uitgesloten. Liggen er verweerde, gebroken of vastgelijmde platen, dan is werk door een gecertificeerd bedrijf de enige route. Twijfel je over wat er op het dak ligt, laat dan een monster onderzoeken: platen van na het verbod zijn er niet van te onderscheiden.

Werkplaatsen, scholen en bedrijventerreinen

Er staan ruim 250 utiliteitspanden van vóór het verbod: bijna vijftig bedrijfshallen en werkplaatsen, 28 kantoorpanden, negen scholen, zeven zorggebouwen en vijf sportgebouwen. Langs de oostelijke omleiding ligt het industriegebied, en het bedrijventerrein Brandemat heeft acht verdachte daken. Textiel, baksteen en voedingsmiddelen waren hier de belangrijkste industrie, en dat past bij grote hallen met platte daken en golfplaten.

Voor bedrijfspanden gelden andere regels dan voor een woning. Bij sloop of verbouwing hoort in de regel een inventarisatie, en alleen een gecertificeerd bedrijf mag saneren. Een school of zorggebouw vraagt vooral om goede planning: een vakantie of weekend is het meest geschikt, en de ruimte gaat pas weer in gebruik na vrijgave.

Storm, zonnepanelen en isolatie

In Gelderland gold de afgelopen vijf jaar ongeveer vijfentwintig keer code oranje of rood. Bij Hupsel, in dezelfde streek, is een windstoot van bijna 120 kilometer per uur gemeten. Open erven met grote daken vangen veel wind, en platen kunnen losraken of breken. Stukken die op de grond liggen, raak je niet aan: mensen en dieren op afstand, het materiaal nat maken, de verzekeraar bellen. Het veilig opruimen is voor een gecertificeerd bedrijf.

Zonnepanelen liggen er al op ruim vier op de tien woningen, maar een asbestdak moet eerst worden gesaneerd. Zolderisolatie begint met een controle van het dakbeschot. De gemeente kent een subsidie voor het verduurzamen van woningen en er is een isolatieregeling voor de Achterhoek. Die gaan over energie, dus reken er niet op voor de saneringskosten.

Toezicht, milieustraat en container

Omgevingsdienst Achterhoek houdt toezicht op het werk met asbest. Breken platen of belandt asbest bij het restafval, dan kun je dat melden bij de gemeente of de omgevingsdienst.

Een saneringsbedrijf neemt de afvoer van het asbest mee in de offerte. Heb je zelf een klein dak weggehaald, dan vraag je bij de gemeente na wat de milieustraat vraagt. Hetzelfde geldt voor een container of steiger op straat: de gemeentelijke regels kennen uitzonderingen voor obstakels bij werkzaamheden, maar of jouw container of steiger daaronder valt, staat niet vast.

Rekenvoorbeeld: een schuur van acht bij vier meter

Neem een schuur van acht meter lang en vier meter breed: het dak meet 32 m². Zonder rapport liggen onderzoek en verwijdering volgens de richtprijzen tussen € 2.500 en € 3.300. Met 32 m² zit je net onder de 35 m² waarbinnen een particulier het onder voorwaarden zelf mag doen. Vul jouw eigen maten in de rekentool in voor een eerste indruk.