Asbest verwijderen in IJsselstein

Een stad tussen de Lek en de Hollandse IJssel

IJsselstein ligt in de Lopikerwaard, aan de Hollandse IJssel en de Lek, en is een forensenplaats voor de regio Utrecht. De stad heeft ruim 14.500 woningen. Meer dan de helft is gebouwd voordat asbest werd verboden, en bijna drie op de tien komen uit de jaren zestig en zeventig, de jaren waarin asbest het vaakst werd verwerkt.

Er liggen ruim vijfhonderd daken waarop asbest kan zitten, waarvan ongeveer vierhonderdvijftig op een schuur of garage bij een woning. Het totale oppervlak is bijna 58.000 m². Per duizend woningen zit de stad onder het gemiddelde van de 333 plaatsen waarmee ze is vergeleken. Dat zegt iets over het geheel; het zegt weinig over jouw straat, want de verdachte daken zitten in een paar buurten bij elkaar.

De bouwperioden naast elkaar

De stad is in lagen gebouwd, en dat bepaalt wat je tegenkomt. De binnenstad is middeleeuws van opzet, met huizen waarvan de grootste groep uit het begin van de vorige eeuw komt. Sinds de jaren na de oorlog is er grootschalig gebouwd buiten de binnenstad: eerst Nieuwpoort, Kasteelkwartier, Oranjekwartier en Europakwartier, daarna Groenvliet en IJsselveld in de jaren zeventig. Hazenveld en Overwaard komen uit de jaren tachtig, en De Hoven, De Tuinen en De Wereldsteden uit de jaren negentig.

Voor asbest betekent dit: in de oudste wijken kun je het vooral in latere verbouwingen verwachten, in de wijken uit de jaren vijftig tot zeventig ook in vensterbanken, rookkanalen, plaatwerk en daken van bijgebouwen, en in de wijken uit de jaren tachtig vooral als asbestcement in golfplaten en gevelbeplating. Tot omstreeks het midden van de jaren tachtig kon ook een harde vinylvloer asbest bevatten. Zenderpark, ten zuiden van het centrum, is vanaf de jaren negentig gebouwd en telt ongeveer vierduizend woningen, met ook enkele voormalige agrarische bedrijven. Heb je daar een schuur of stal van zo'n bedrijf, dan gaat het om een ander soort gebouw dan een berging bij een woning, en telt het bouwjaar van dat gebouw zelf. In de wijken uit de jaren negentig is de kans op een asbestdak kleiner, maar niet afwezig: asbestcement bleef in de handel tot het verbod.

Nieuwpoort, Hazenveld en Overwaard

De meeste verdachte daken liggen in Nieuwpoort: 166 daken bij 524 woningen. Het is een buurt uit de jaren vijftig en zestig, met tussenwoningen als meest voorkomend type, en twee derde van de woningen is huur. Bij een huurwoning is de verhuurder de partij die een dak laat onderzoeken en saneren.

In Hazenveld en Overwaard staan 66 verdachte daken bij 427 woningen. De buurt is vooral uit de jaren tachtig, met tussenwoningen en iets meer dan de helft koop. In Achterveld-Noord zijn het er 60 bij ruim duizend woningen. In die buurten liggen dus relatief veel verdachte daken. Staan er in jouw straat meer van dat soort bijgebouwen, dan loont het om samen een prijs te vragen.

De flatwijken

In Kasteelkwartier, Oranjekwartier, Europakwartier, Groenvliet en IJsselveld zijn appartementen het meest voorkomende woningtype. In IJsselveld-Oost gaat het om 922 adressen bij 1.225 woningen, en zes op de tien woningen is huur. IJsselveld-West is met 1.305 woningen de grootste buurt, grotendeels uit de jaren zeventig.

Kasteelkwartier telt 53 verdachte daken bij ruim 600 woningen, Oranjekwartier 24, Europakwartier 16 en IJsselveld-West zes. Bij flats kan asbest zitten in delen die voor het hele gebouw gelden: leidingschachten, balkonplaten, gevelpanelen en bergingen in de kelder. Daarover beslist de vereniging van eigenaars of de verhuurder. Vraag eerst of er een inventarisatie van het hele gebouw is, voordat je zelf een bureau inschakelt.

Bergingen, schuren en het landelijk gebied

Daarnaast staan er ruim 3.500 bijgebouwen zonder eigen adres van voor het verbod, en 404 garageboxen en bergingen met een eigen adres. De middelste kavel van een grondgebonden woning meet 135 m². Is het dak van een berging kleiner dan 35 m², dan mag een eigenaar het onder voorwaarden zelf doen, met een sloopmelding uiterlijk een week vooraf en een startmelding twee dagen voor het begin.

Bijna twee derde van het grondgebied van de woonplaats is landbouwgrond. In het landelijk gebied noord liggen 76 verdachte daken bij 173 woningen, in het zuiden 24 bij 35. Naar verhouding ligt dat aantal ver boven dat van de woonwijken. Voor schuren en stallen die bij een bedrijf horen, geldt de ruimte voor particulieren niet. Laat in dat geval het hele erf inventariseren en kies een gecertificeerd bedrijf, ook voor kleine daken. Meer over het werk aan golfplaten staat bij asbestdak verwijderen.

De binnenstad als beschermd stadsgezicht

Het centrum is aangewezen als beschermd stadsgezicht, met restanten van stadsmuren en grachten eromheen. De binnenstad telt ruim 600 woningen en tien verdachte daken. Appartementen komen er het meest voor, en meer dan de helft is huur. De stad telt 67 rijksmonumenten.

De beschermde status houdt een sanering niet tegen, maar een nieuwe dakbedekking of gevelafwerking kan wel een vergunning vragen. Stem dat vooraf af met de gemeente. Ook een container of steiger vraagt hier extra aandacht: in en rond de binnenstad is een ontheffing nodig, ook voor een korte klus.

Huur, corporatie en bedrijfspanden

Van de woningen is ruim een derde huur en ongeveer een kwart van een woningcorporatie. Bij huurwoningen ligt onderzoek en sanering bij de verhuurder. Meld beschadigd materiaal en werk er zelf niet aan. Uit het begin van de twintigste eeuw stammen arbeiderswoningcomplexen, zoals rond het Imminkplein, waar gelijksoortige woonblokken om een plein staan. Bij zulke complexen met gelijksoortige blokken ligt een gezamenlijke inventarisatie voor de hand. Wil je als huurder iets aanpassen, bijvoorbeeld de keuken, laat de verhuurder dan eerst nagaan of er asbest zit.

Er staan 316 panden van voor het verbod met een andere functie dan wonen: 95 bedrijfshallen en werkplaatsen, 54 kantoren, 15 sportgebouwen, 14 zorggebouwen en 11 schoolgebouwen. De stad had in de negentiende eeuw houtverwerking, steenovens en een meubelindustrie langs het water, en op het industrieterrein Lage Dijk liggen negen verdachte daken. Voor elk bedrijfspand geldt: eerst een inventarisatie, daarna een gecertificeerd saneringsbedrijf. De regeling voor particulieren geldt hier niet, ook niet bij een klein dak.

Na een storm, en dan isoleren of zonnepanelen

Utrecht kreeg de afgelopen vijf jaar zestien keer te maken met code oranje of rood. Bij het station Cabauw, op bijna tien kilometer, is een windstoot van 144 kilometer per uur gemeten. Breekt daarbij een golfplaat van je schuur, veeg of stofzuig de stukken dan niet op. Houd kinderen en huisdieren weg, maak het materiaal nat en meld de schade bij je verzekeraar. Gebroken platen ruimt alleen een gecertificeerd saneerder op.

Zonnepanelen liggen er bij ongeveer vier op de tien woningen. Op een asbestdak kunnen ze niet, dus wie panelen op een schuur of garage wil, laat eerst het dak vervangen. Dat geldt ook voor isoleren: bijna drie op de tien woningen komt uit de tijd dat spouwmuren nog niet werden geïsoleerd, en een vlakke plaat tussen de dakbalken kan asbesthoudend dakbeschot zijn. Laat dat testen voordat de isolatie erop komt. De gemeente heeft een subsidieregeling voor isolatie van koopwoningen; voor het weghalen van asbest is die niet bedoeld.

Toezicht, container en milieustraat

De Omgevingsdienst Regio Utrecht houdt toezicht op het verwijderen van asbest. Merk je dat iemand golfplaten in stukken breekt of asbest in de grijze bak gooit, geef dat dan door aan de gemeente of de omgevingsdienst. Een container op eigen terrein vraagt geen melding. Op de openbare weg buiten de binnenstad meld je het veertien dagen vooraf, als de container hooguit tien dagen blijft staan. Een saneringsbedrijf regelt dat vaak zelf, maar kijk mee: de melding staat op jouw adres.

Rekenvoorbeeld: garage met schuur van vijf bij acht meter

Een garage met aangebouwde schuur van vijf bij acht meter heeft een dak van 40 m². Dat is meer dan de 35 m² die een particulier zelf mag verwijderen. Volgens de richtprijzen kom je zonder rapport uit op vanaf € 2.500 voor onderzoek en verwijdering samen, met € 3.300 als bovenkant. In de rekentool zet je de afmetingen van jouw dak in.