Asbest verwijderen in Asten

Bijna zeshonderd verdachte daken, vooral op bijgebouwen

Volgens de gegevens liggen er in de woonplaats 599 daken waarop asbest kan zitten. Daarvan zijn er 478 van een schuur of garage die bij een woning hoort, dus ongeveer vier van de vijf. Per duizend woningen komt dat neer op bijna honderd, wat in de vergelijking met 333 andere plaatsen boven het gemiddelde ligt. Het totale verdachte dakoppervlak is ruim 120.000 m².

Dat een dak verdacht is, betekent niet dat er zeker asbest op ligt. Asbestcement lijkt aan de buitenkant sterk op het vezelcement dat later is gemaakt, en alleen een monster uit het laboratorium geeft zekerheid. Voor wie een schuur wil vervangen of een dak wil laten nakijken is dat getal vooral een teken dat de kans niet klein is. Ruim zeven op de tien woningen is bovendien van voor het verbod en er staan ruim 2.600 bijgebouwen van die tijd zonder eigen adres, plus ruim 280 garageboxen en bergingen met een eigen adres.

Sterrenbuurt en de buurten uit de jaren zestig en zeventig

De meeste verdachte daken liggen in de Sterrenbuurt: 150 daken bij ongeveer 700 woningen. Bijna alle woningen daar zijn van voor het verbod, en bijna negen op de tien komen uit de jaren zestig en zeventig, de jaren waarin asbest het meest werd verwerkt. Tussenwoningen komen er het meest voor. Wie daar woont, heeft vaak een berging of schuur achter het huis en buren met precies hetzelfde exemplaar.

De Sterrenbuurt kent een mix van koop en huur: bijna zes op de tien is koop, de rest huur. Als eigenaar kun je zelf besluiten het dak te laten onderzoeken. Als huurder meld je wat je ziet en laat je de rest aan de verhuurder.

Vergelijkbaar is de situatie in Ostade, ook een buurt uit de jaren zeventig met vooral tussenwoningen, en in de Oude en Nieuwe Bloemenbuurt, waar de grootste groep panden uit de jaren vijftig en zestig komt. In de Nieuwe Bloemenbuurt liggen 67 verdachte daken bij 275 woningen, in de Oude Bloemenbuurt 46. Wie in zo'n straat een rij gelijke bergingen heeft, kan de buren vragen of zij ook iets willen laten doen. Een gezamenlijke aanvraag levert meestal een betere prijs op dan losse klussen.

Voordeldonk, Kleine Heitrak en de verspreide huizen

Aan de randen van het dorp ziet het beeld er anders uit. In Voordeldonk liggen 79 verdachte daken bij maar 216 woningen, en in Kleine Heitrak 37 bij 59. Verspreide huizen in het westen van Asten komen op 47 daken bij 108 woningen. Per woning is dat veel meer dan in de wijken, en dat past bij een gebied met erven, losse schuren en bijgebouwen.

De woonplaats bestaat voor bijna twee derde uit landbouwgrond. De economie draait deels op akkerbouw en varkenshouderij, en dat betekent stallen en loodsen. Voor agrarische bedrijfsgebouwen geldt de regeling voor particulieren niet: ook een klein dak moet na een inventarisatie door een gecertificeerd bedrijf worden verwijderd. Heb je een erf met een woonhuis, een oude stal en een paar bijgebouwen, laat dan het hele erf bekijken, zodat de saneerder alles in één keer kan meenemen.

In Heusden staan langs de Antoniusstraat veel bakstenen langgevelboerderijen uit het begin van de twintigste eeuw. Een brand in de kom van het dorp heeft in de jaren na de oorlog ongeveer vijftien boerderijen verwoest, en Ommel verloor in de oorlog driekwart van zijn bebouwing, waarna de herbouw traag verliep. Wat daarna is bijgebouwd, aangevuld of vervangen, is van latere datum dan de kern. Het bouwjaar van de boerderij zegt dus niet alles over de schuur of loods ernaast.

Schuren, garageboxen en bergingen

Een kavel van een grondgebonden woning meet in het midden ongeveer 280 m², en het dak van zo'n woning ongeveer 110 m². Een schuur of berging is daar een stuk kleiner bij, en dat sluit aan bij wat de regeling voor particulieren toestaat: hooguit 35 m² geschroefd, heel materiaal, uit je eigen woning of bijgebouw. Het gaat om het totaal. Een deel zelf doen en de rest laten saneren mag niet.

Bij een rij garageboxen is het ingewikkelder. Zo'n rij heeft vaak één doorlopend dak, en de eigenaren verschillen: bewoners, een belegger of een corporatie. Een enkele box saneren gaat niet zonder de platen van de buurbox te verstoren. Wie het dak van zo'n rij wil aanpakken, begint met uitzoeken van wie het is en of een beheerder voor alle boxen kan spreken.

Ook voor wie alleen wat wil opruimen geldt: breek of zaag de platen niet, boor er geen gaten in en gebruik geen hogedrukspuit. Mos van een asbestdak afspuiten maakt vezels los en vervuilt het erf en de tuin van de buren.

Huur, corporatie en appartementen

Ongeveer een op de vijf woningen is van een woningcorporatie, en bijna drie op de tien woningen is huur. In de Oude Bloemenbuurt is meer dan de helft huur, en in het Centrum ongeveer zes op de tien. Een huurder die asbest vermoedt, zoals in een gebarsten vensterbank of een stuk plaat op de berging, belt de verhuurder. Die is eigenaar en bepaalt wat er onderzocht en verwijderd wordt.

Appartementen zijn er vooral in het Centrum en in Centrum Zuid, waar het gaat om enkele honderden adressen. Bij een appartement beslist de vereniging van eigenaren of de verhuurder over gemeenschappelijke delen. Vraag dus eerst of er een inventarisatie van het gebouw bestaat, voordat je zelf een bureau inschakelt. Flats uit de jaren vijftig tot tachtig zijn er in Asten weinig: 134 woningen.

Hallen, kantoren en scholen

Naast de woningen staan er ruim 200 utiliteitspanden van voor het verbod. Het gaat om 92 bedrijfshallen en werkplaatsen, 18 kantoren, 8 sportgebouwen, 6 zorggebouwen en 4 scholen. Voor zulke panden geldt de regeling voor particulieren niet: elk asbest wordt na een inventarisatie verwijderd door een gecertificeerd bedrijf.

In een dorp met een klokkengieterij en ruim 450 adressen met een industriefunctie is dat meer dan een theoretisch punt. Een monteur, schilder of installateur mag niet zonder meer boren of zagen in materiaal dat asbest kan bevatten. Een overzicht van wat waar zit voorkomt dat een kleine reparatie in een hal uitloopt op een besmette ruimte. Wie een pand verkoopt of verhuurt, krijgt er vaak vragen over.

Het oude centrum en de monumenten

De oude kern ontstond rond een marktplein aan de weg tussen Someren en Deurne. Aan het Koningsplein en de Wilhelminastraat staan voormalige fabrikantenvilla's en kloostercomplexen, en in de Prins Bernhardstraat negentiende-eeuwse woonhuizen. Het dorp heeft 12 rijksmonumenten en 59 gemeentelijke monumenten, onder meer de Maria Presentatiekerk, molen De Oostenwind en een beschermde vleugel van Huize Bartholomeus.

In zulke oude gebouwen zit asbest zelden in de oorspronkelijke bouw, maar wel eens in een latere aanbouw, een kachelpijp of een vloer uit een verbouwing. Wil je daar een sanering laten uitvoeren, stem dan van tevoren met de gemeente af hoe het gebouw er daarna uit moet zien. Voor het onderhoud van gemeentelijke monumenten bestaat bovendien een subsidieregeling; die gaat over instandhouding en niet over asbest, maar goed om te weten voordat je een dak of gevel aanpakt.

Storm, isolatie en zonnepanelen

Noord-Brabant kreeg de afgelopen vijf jaar tweeëntwintig keer een code oranje of rood. Een storm kan golfplaten van een schuur trekken of ze laten breken als ze vallen. Veeg of stofzuig gebroken stukken in de tuin niet op. Houd kinderen en huisdieren uit de buurt, bevochtig de stukken met een plantenspuit en geef de schade door aan je verzekeraar. Het opruimen zelf vraagt om een gecertificeerd saneerder.

Op bijna de helft van de woningen liggen zonnepanelen, maar niet op platen met asbest, want voor de bevestiging zijn gaten nodig. Zo'n schuur of garage krijgt dus eerst een nieuw dak. Wie in een woning uit de jaren zestig of zeventig de zolder wil isoleren, kan asbesthoudend dakbeschot aantreffen. Laat dan eerst een monster onderzoeken en doe de sanering vóór de isolatie, zodat niets dubbel werk wordt. De gemeente heeft een regeling voor isolatie, maar die dekt de isolatie en niet het weghalen van asbest.

Toezicht, milieustraat en afvoer

De Omgevingsdienst Zuidoost-Brabant houdt toezicht op het verwijderen van asbest en kijkt of een sanering gaat zoals gemeld. Zie je in de buurt iemand platen breken of asbest in een gewone container gooien, dan kun je dat bij de gemeente of de omgevingsdienst melden. De melding van een sloop doe je via het Omgevingsloket.

Bij de milieustraat is asbest tot 35 m² kosteloos in te leveren. Of er nog andere eisen gelden, hoor je van de gemeente. Bij een grotere sanering regelt het saneringsbedrijf de afvoer, in een afgesloten container of in big bags. Staat zo'n container op de openbare weg, dan kan daar een regel of ontheffing van de gemeente voor gelden. Een goed bedrijf regelt dat zelf, maar het staat op jouw adres. Kijk dus even mee.

Rekenvoorbeeld: een schuur van zes bij vier meter

Zes bij vier meter geeft een schuurdak van 24 m². Ontbreekt een rapport, dan moet daar eerst een inventarisatie voor komen. Samen met het verwijderen kost dat volgens de richtprijzen vanaf € 2.300 en tot € 3.000. Delen de buren hetzelfde dak, dan wordt het per huishouden vaak goedkoper. Met de rekentool reken je je eigen situatie door. Meer over wat een inventarisatie inhoudt lees je bij asbestinventarisatie.